سىياسەت
3 مىنۇت ئوقۇش
«يولبارس» كولومبىيەنىڭ پىرېزىدېنتى بولدى
ئامېرىكا ۋە كولومبىيە قوش دۆلەت پۇقرالىقىغا ئىگە 48 ياشلىق «يولبارس» دەپ لەقىمى بار دې لا ئېسپىرىئېللا، ئامېرىكا بىلەن ھەربىي ئىتتىپاق تۈزۈشنى ۋە ئامېرىكا قوشۇنلىرىنى كولومبىيە زېمىنلىرىدا كۈتۈۋېلىشنى ئوتتۇرىغا قويدى.
«يولبارس» كولومبىيەنىڭ پىرېزىدېنتى بولدى
دې لا ئېسپىرىئېللا كولومبىيەنىڭ يېڭى پرېزىدېنتى سۈپىتىدە قەسەم بېرىپ ۋەزىپىگە ئولتۇرغاندىن كېيىن، ھەربىيچە سالام بەردى، 7-ئاۋغۇست. سۈرەت: رويتېرس. / Reuters

ئوڭ قانات ئادۋوكات ئابېلاردو دې لا ئېسپىرىئېللا قوراللىق گۇرۇپپىلارغا زەربە بېرىش، دۆلەت ئاپپاراتىنى %40 كىچىكلىتىش ۋە نېفىت-گاز ساھەسىنى قايتا گۈللەندۈرۈش ۋەدىلىرى بىلەن ئىيۇندىكى ھەل قىلغۇچ سايلامدا غەلىبە قىلغاندىن كېيىن، 7-ئاۋغۇست (2026) كولومبىيەنىڭ يېڭى پىرېزىدېنتى سۈپىتىدە قەسەم بەردى.

ئامېرىكا پىرېزىدېنتى دونالد ترامپنىڭ ئىتتىپاقدېشى، 48 ياشلىق دې لا ئېسپىرىئېللا ئادۋوكاتلىق قىلغان مەزگىلىدە داڭلىق ئوڭ قانات يېرىم ھەربىي تەشكىلاتلارغا ۋاكالەتچىلىك قىلغان. ئۇ ئىلگىرى ھېچقانداق سايلام ئارقىلىق بەلگىلىنىدىغان ۋەزىپە ئۆتىمىگەن.

«يولبارس» دەپ لەقەم قويۇلغان دې لا ئېسپىرىئېللا جىنايەتكە قارشى قاتتىق قول بولۇش سىياسىتى بىلەن سايلام پائالىيىتى ئېلىپ بارغان بولۇپ، بۇنىڭ ئىچىدە كولومبىيە قوزغىلاڭچى گۇرۇپپىلىرى بىلەن بولغان تىنچلىق سۆھبىتىنى بىكار قىلىش ۋە ئەل سالۋادورغا ئوخشاش غايەت زور تۈرمىلەرنى سېلىش قاتارلىق تەكلىپلەر بار.

دې لا ئېسپىرىئېللانىڭ سايلىنىشى كولومبىيە ئۈچۈن بىر بۇرۇلۇش نۇقتىسى بولۇپ قالدى. چۈنكى كولومبىيە ئۆتكەن تۆت يىلدا ترامپ ھۆكۈمىتىنىڭ كۆچمەنلەر ۋە زەھەرلىك چېكىملىككە قارشى تۇرۇش سىياسەتلىرىنى تەنقىد قىلغان قوزغىلاڭچى گۇرۇپپىنىڭ سابىق ئەزاسى تەرىپىدىن باشقۇرۇلغان ئىدى.

«يولبارس» پۇل تەلەپ قىلىش (extortion) ۋە زەھەرلىك چېكىملىك ئەتكەسچىلىكىگە زەربە بېرىشكە ۋەدە بەردى. ترامپ ئۇنى قوللىغان. ترامپ مەزكۇر ئادۋوكاتنى كولومبىيەدە قانۇن ۋە تەرتىپنى ئەسلىگە كەلتۈرەلەيدىغان بىردىنبىر كاندىدات دەپ قارىغان.

ئامېرىكا ۋە كولومبىيە قوش دۆلەت پۇقرالىقىغا ئىگە 48 ياشلىق يېڭى پىرېزىدېنت بىرلەشمە ھەربىي ھەرىكەتلەرنى باشلاشنى، ھەتتا ئامېرىكا قوشۇنلىرىنى كولومبىيە تۇپراقلىرىدا كۈتۈۋېلىشنى ئوتتۇرىغا قويدى.

پېترو پىرېزىدېنتلىق مەھكىمىسىدىن ئايرىلدى

تەۋسىيە

دې لا ئېسپىرىئېللانىڭ ۋەزىپىگە ئولتۇرۇش مۇراسىمى ئەنئەنىگە خىلاپ ھالدا، تېخىمۇ جىددىي كەسپىي كەيپىياتقا ئىگە بوگوتادىكى پارلامېنتتا ئەمەس، بەلكى كولومبىيەنىڭ ئىككىنچى پايتەختى بولغان غەربىي جەنۇبتىكى ئىسسىق بەلباغ شەھىرى كالىدا (Cali) ئۆتكۈزۈلدى.

مۇراسىمغا قاتناشقان مېھمانلار ئارىسىدا، دۇنيا لوڭقىسىنى ۋە باشقا مۇسابىقىلەرنى خۇسۇسىي مەبلەغ سېلىشقا ئېچىۋېتىش پىلانى تۈپەيلىدىن تەنقىدكە ئۇچراپ، قىيىن ئەھۋالدا قالغان خەلقئارا پۇتبول بىرلەشمىسى (FIFA) نىڭ رەئىسى گىياننى ئىنفانتېنو (Gianni Infantino) مۇ بار ئىدى. كولومبىيە پۇتبول فېدېراتسىيەسى ئېلان قىلغان سۈرەتلەردىن ئايان بولۇشىچە، ئىنفانتېنو جەنۇبىي ئامېرىكا پۇتبول فېدېراتسىيەسى (CONMEBOL) نىڭ رەئىسى بىلەن بىللە كالىغا يېتىپ كەلگەن.

مۇراسىمغا، ئارگېنتىنا پىرېزىدېنتى خاۋىئېر مىلېي (Javier Milei) ۋە ئامېرىكا پىرېزىدېنتى ترامپنىڭ ۋەكىلى ئەدلىيە مىنىستىرى ۋەكىلى تود بلانچ (Todd Blanche) قاتارلىق كۈچلۈك ئوڭ قانات شەخسلەر قاتناشقان. تود بلانچ زەھەرلىك چېكىملىككە قارشى تۇرۇش سىياسىتى ئەمەلدارلىرىدىن تەشكىللەنگەن بىر ۋەكىللەر ئۆمىكىگە باشچىلىق قىلىدۇ.

دې لا ئېسپىرىئېللانىڭ غەلىبىسى چىلىدىن كوستارىكاغىچە بولغان بىخەتەرلىك ۋەدىلىرى ئارقىلىق قولغا كەلتۈرۈلگەن سايلام غەلىبىلىرىدىن كېيىن، لاتىن ئامېرىكاسىدىكى ئوڭ قاناتچىلار ئۈچۈن يەنە بىر چوڭ مۇۋەپپەقىيەت بولدى.

يېڭى رەھبەر نىكاراگۇئا ۋە كۇبادىكى سول قانات ھۆكۈمەتلەر بىلەن بولغان مۇناسىۋەتنى ئۈزۈش پىلانىنى ئېلان قىلدى ۋە ئۇلارنىڭ ھەر ئىككىلىسىنى «مۇستەبىت تۈزۈم» دەپ ئاتىدى. دې لا ئېسپىرىئېللا پارتىزانلارغا قارشى ئۇرۇشىدا ياردەم ئېلىش ئۈچۈن ئامېرىكا ۋە ئىسرائىلىيە بىلەن ھەربىي ئىتتىپاق تۈزۈشنى پىلانلىماقتا.

كالىدىكى پائالىيەتكە قاتناشمىغان ۋە ۋەزىپىسىدىن ئايرىلغان سول قانات رەھبەر گۇستاۋو پېترو (Gustavo Petro) چۈشتىن كېيىن بالدۇرلا بەزى ئائىلە ئەزالىرى ۋە خىزمەتچىلىرى بىلەن پايتەختتىكى پىرېزىدېنتلىق مەھكىمىسىدىن ئايرىلدى.

ئۇ: «بىزنى ئەسلەپ تۇرۇشۇڭلارنى ئۈمىد قىلىمەن، خوش، ئەركىنلىك ۋە ھايات» دېدى.

ئىزدىنىڭ
تۈركىيەدە ھەر 10 كىشىنىڭ 9 ى تور ئىشلىتىدۇ
خىتاينىڭ شەنشى ئۆلكىسىدىكى يامغۇر ۋە سەل ئاپىتى سەۋەبىدىن 115 مىڭدىن ئارتۇق خىتاي مەجبۇرىي كۆچۈرۈلدى
بۇلغارىيەدە دۇنا دەرياسىنىڭ سۇ سەۋىيەسى تۆۋەنلەپ كېتىشى سەۋەبىدىن پاراخوتلار ئۆتەلمەي ساقلىماقتا
شىمالىي كورېيە ياپونىيەنىڭ تۇنجى «توماھاۋك» باشقۇرۇلىدىغان بومبا سىنىقىنى ئەيىبلىدى
روسىيە: «ناتو ۋە ياۋروپا ئىتتىپاقى خەلقئارالىق تېررورىزمنىڭ بىر پارچىسىغا ئايلاندى»
روسىيە: «ئۇكرائىنانىڭ كىيېۋدىكى قاتناش، ئارقا سەپ ۋە تارقىتىش مەركەزلىرىگە زەربە بەردۇق»
سۈنئىي ئەقىل خاككېرلارغا ئەۋزەللىك يارىتىپ بەرمەكتە: ئۆزىمىزنى قانداق قوغدايمىز؟
مىللىي ئىستىخبارات ئىدارىسى باشلىقى قالىن ئەنقەرەدە لىۋىيەلىك ئەمەلدارلار بىلەن كۆرۈشتى
شىمالىي كورېيە ئامېرىكا ۋە ئىتتىپاقداشلىرىنى ئەيىبلىدى
ئامېرىكانىڭ غەربىي شىمالىدا 65 مىڭ كىشى ئۆيلىرىنى تەرك ئېتىشكە مەجبۇر بولدى
گۋاتېمالا فىئېگو ۋولقانىنىڭ پارتلىشى سەۋەبىدىن جىددىي ھالەت ئاگاھلاندۇرۇشى ئېلان قىلدى
بۈگۈن دۆلەتلىك ھەربىي ئالىي كېڭىشى يىغىنى چاقىرىلىدۇ
جۇمھۇر رەئىس ئەردوغان سەئۇدى ئەرەبىستان ۋەلىئەھد شاھزادىسى سەلمان بىلەن كۆرۈشتى
ئىران پىرېزىدېنتى: زېمىن پۈتۈنلۈكىمىزنى قوغدايمىز، لېكىن ئۇرۇشنى كېڭەيتىش ئارزۇيىمىز يوق
ئىبراھىم قالىن ھاماس رەھبىرى بىلەن كۆرۈشۈپ غەززە تىنچلىق پىلانىنى مۇزاكىرە قىلدى