مەدەنىيەت
2 مىنۇت ئوقۇش
لىيۇكسېمبۇرگنىڭ كىنەزى ئوغلى ئۈچۈن تەختنى بوشىتىدۇ
لىيۇكسېمبۇرگنىڭ 25 يىل تەختتە ئولتۇرغان ئەڭ چوڭ كىنەزى ئوغلى ئۈچۈن تەختتىن چۈشىدۇ.
لىيۇكسېمبۇرگنىڭ كىنەزى ئوغلى ئۈچۈن تەختنى بوشىتىدۇ
لىيۇكسېمبۇرگنىڭ 25 يىللىق كىنەزى خېنرى (سولدا) ۋە ئۇنىڭ ئوغلى گۇيوم (ئوڭدا). سۈرەت: ئا پ. / AP
2025-يىلى10-ئاينىڭ3-كۈنى

لىيۇكسېمبۇرگ دۇنيادا قېپقالغان بىردىنبىر ئەڭ چوڭ كىنەزلىك دۆلىتى ھېسابلىنىدۇ. لىيۇكسېمبۇرگنىڭ ئەڭ چوڭ كىنەزى خېنرى 25 يىللىق ھۆكۈمرانلىقىدىن كېيىن، جۈمە (3-ئۆكتەبىر) كۈنى چوڭ ئوغلى گۇيومغا تەختنى ئۆتكۈزۈپ بېرىدۇ. گۇيوم ياۋروپانىڭ مەركىزىدىكى بۇ كىچىك كىنەزلىكنىڭ دۆلەت باشلىقىنىڭ ۋارىسى بولۇشقا تەييارلىق قىلماقتا.

70 ياشلىق ھازىرقى كىنەز سېرىق تاشتىن ياسالغان، مۇنار ۋە تۆمۈر بېزەكلەر بىلەن زىننەتلەنگەن چوڭ كىنەز ئوردىسىدا ئۆتكۈزۈلىدىغان مۇراسىمدا، ئوغلىغا تەختنى ئۆتكۈزۈپ بېرىدۇ. 43 ياشلىق گۇيوم تەختكە چىقىدۇ. ئۇ كىنەزلىكنىڭ پارلامېنتى — ئاۋام پالاتاسىنىڭ 60 نەپەر سايلانغان ئەزاسى ئالدىدا لىيۇكسېمبۇرگ ئاساسىي قانۇنى بويىچە قەسەم بېرىدۇ.

يېڭى چوڭ كىنەز مەركەزدىكى مەيدانغا قارايدىغان بالكوندىن ئائىلىسىدىكىلەر، جۈملىدىن بېلگىيەدە تۇغۇلغان ئايالى كونتېس ستېفانى دې لاننوي ۋە ئوغۇللىرى شاھزادە چارلېس (5 ياش)، شاھزادە فىرانسۇئا (2 ياش) بىلەن بىرلىكتە خەلقنى سالاملايدۇ.

گوللاندىيە ۋە بېلگىيە خان جەمەتى ئەزالىرىنىڭ مۇراسىمغا قاتنىشىشى مۆلچەرلەنمەكتە.

جۈمە كۈنى كەچتە، يېڭى چوڭ كىنەز فىرانسىيە پىرېزىدېنتى ئېممانۇئېل ماكرون ۋە گېرمانىيە پىرېزىدېنتى فرانك-ۋالتېر ستېينمېيېر قاتارلىق مېھمانلارنىڭ شەرىپىگە كەچلىك زىياپەت بېرىدۇ.

ھەپتە ئاخىرىدا، گۇيوم ئەنئەنىۋى دۆلەت ساياھىتىگە چىقىدۇ ۋە ساياھىتىنى يەكشەنبە (5-ئۆكتەبىر) كۈنى لىيۇكسېمبۇرگدىكى كاتولىك چېركاۋىنىڭ  نوترېدامې كاتېدرالى (Notre-Dame de Luxembourg) دا باش پوپ ژان-كلاۋۇد ھوللېرىچ بىلەن بىرلىكتە مۇراسىم ئۆتكۈزۈپ ئاخىرلاشتۇرىدۇ.

مۇناسىۋەتلىك ئۇچۇرلارTRT World - Belgium, Malta, Andorra, Monaco and Luxembourg recognise Palestinian state at UN meeting

17-ۋە 19-ئەسىرلەردە ھازىرقى فىرانسىيە، بېلگىيە ۋە گېرمانىيە زېمىنلىرىدىن ئايرىلغان بۇ كىچىك دۆلەت، چوڭ كىنەز دۆلەت باشلىقى بولغان دېموكراتىك پارلامېنت تۈزۈمى بىلەن باشقۇرۇلىدۇ.  بۇ ئەنگلىيەدىكى پادىشاھ چارلېز ياكى بېلگىيەدىكى پادىشاھ فىلىپقا ئوخشايدۇ.

تەخمىنەن 700 مىڭ نوپۇسى بولغان بۇ دۆلەت، نورمال ھاياتتا نېمىسچىغا ئوخشايدىغان لىيۇكسېمبۇرگ تىلىدا، يەنى فىرانسۇزچە ۋە نېمىسچىنىڭ ئارىلاشما تىلىدا سۆزلىشىدۇ.

لىيۇكسېمبۇرگ دۇنيادا قېپقالغان بىردىنبىر چوڭ كىنەزلىك

ياۋروپا ئىتتىپاقىنىڭ ئەڭ كىچىك دۆلەتلىرىنىڭ بىرى ھەمدە كىشى بېشىغا توغرا كېلىدىغان كىرىمى ئەڭ يۇقىرى دۆلەت بولغان لىيۇكسېمبۇرگ، ياۋروپا خەلقئارا سوتى ۋە ياۋروپا مەبلەغ سېلىش بانكاسى قاتارلىق مۇھىم ياۋروپا ئىتتىپاقى ئورگانلىرىنى ئۆز ئىچىگە ئالغان پۇل-مۇئامىلە مەركىزى ھېسابلىنىدۇ.

بۇ چوڭ كىنەزلىك ياۋرو رايونىدىكى نۇرغۇن بانكالار، ئىستىراخۇانىيە شىركەتلىرى ۋە مەبلەغ سېلىش فوندى باشقۇرغۇچىلىرىنىڭ ماكانى.

گۇيوم 1890-يىلى ھازىرقى زامانىۋى پادىشاھلىق قۇرۇلغاندىن بۇيانقى لىيۇكسېمبۇرگنىڭ يەتتىنچى چوڭ كىنەزى بولىدۇ.

كىنەزلىك بويىچە، ئۇنىڭ سۈرىتى دادىسىنىڭ سۈرىتىنىڭ ئورنىغا ئالماشتۇرۇلىدۇ.

ئۇنىڭ تاجىنىڭ ئاستىدىكى ئالتۇندىن ياسالغان سىممېترىك شەكلىدىكى «G»  ھەرپلىرىدىن تەركىب تاپقان مونوگراممىسىمۇ ئارمىيە-ساقچى فورمىلىرىغا، جىددىي قۇتقۇزۇش مۇلازىمەتلىرى فورمىلىرىغا، تۈرمە فورمىسىغا ۋە تاموژنا فورمىسىغا چۈشۈرۈلىدۇ.

گۇيوممۇ خېنرىغا ئوخشاش فىرانسىيە، شىۋېيتسارىيە ۋە ئەنگلىيەنىڭ  «Sandhurst» ھەربىي ئاكادېمىيەسىدە ئوقۇغان. بېلگىيە، گېرمانىيە ۋە ئىسپانىيە شىركەتلىرىدە ئىشلىگەن.

لىيۇكسېمبۇرگ ئۇنىۋېرسىتېتىنىڭ تارىخچىسى ۋە پىروفېسسورى كرىستوف برۇل (Christoph Brüll) مۇنداق دەيدۇ: «گۇيوم ناھايىتى ئەنئەنىۋى رولنى ئۈستىگە ئالىدۇ. ئۇنىڭ ھەرىكەت دائىرىسى ياكى ھەرىكەت ھوقۇقى نۆل، شۇڭا ئۇنىڭ بىردىنبىر كۈچى نۇتقى ياكى سۆزلىرى. قالغانلىرىغا كەلسەك، چوڭ كىنەز سىياسىي سىمۋول بولۇپ قالىدۇ.»

مۇناسىۋەتلىك ئۇچۇرلارEU foreign ministers meet in Luxembourg to discuss Ukraine's security - TRT World - TRT World

ئىزدىنىڭ
پاكىستان مۇداپىئە مىنىستىرى لىۋاندا 300 دىن ئارتۇق ئادەمنى ئۆلتۈرگەن ئىسرائىلىيەنى «راك» دەپ ئاتىدى
رۇسىيە ئۇكرائىنا بىلەن ئورتودوكس پاسخا بايرىمى مۇناسىۋىتى بىلەن ئۇرۇش توختىتىش ئېلان قىلدى
ئىران تاراتقۇلىرى: خارازى ئامېرىكا بىلەن ئىسرائىلىيەنىڭ «تېررورلۇق ھۇجۇمى»دا ھاياتىدىن ئايرىلدى
بېلگىيە ئۇرۇش توختىتىش كېلىشىمىنىڭ لىۋاننىمۇ ئۆز ئىچىگە ئېلىشى كېرەكلىكىنى ئېيتتى
ئىران: رامكا كېلىشىمىنىڭ مۇھىم ماددىلىرى تىنچلىق سۆھبىتىدىن ئىلگىرى دەپسەندە قىلىندى
پاكىستان ئىسرائىلىيەنىڭ لىۋاندىكى «تاجاۋۇزچىلىقى»نى ئەيىبلىدى
گۇتېررېس ئىسرائىلىيەنىڭ لىۋاندىكى ھۇجۇملىرىنى قاتتىق ئەيىبلىدى
ترامپ: «ھەقىقىي كېلىشىم» ئىجرا قىلىنغۇچە ئامېرىكا ئىران ۋە ئەتراپىدا تۇرۇشنى داۋاملاشتۇرىدۇ
شىمالىي كورېيە 7 گېكتارلىق دائىرىنى «كۈلگە ئايلاندۇرۇۋېتەلەيدىغان» بومبىسىنى سىناق قىلدى
ترامپ «ئىراندا ھاكىمىيەت ئالماشتى» دەۋاسىدىن كېيىن، ئىران بىلەن ھەمكارلىق سىگنالى بەردى
ھىزبۇللاھ لىۋانغا قارىتىلغان ئەڭ يېڭى ھۇجۇملارغا جاۋابەن ئىسرائىلىيەنىڭ شىمالىغا راكېتا ھۇجۇمى قىلدى
ئىسرائىلىيە ترامپنىڭ كېلىشىمىنىڭ لىۋاننى ئۆز ئىچىگە ئالمايدىغانلىقىنى بىلدۈردى
ئىسرائىلىيە ئۆكتىچىلىرى نېتانياھۇنى: «سىياسىي ۋە ئىستراتېگىيىلىك جەھەتتىن مەغلۇپ» بولۇش بىلەن ئەيىبل
ئىسرائىلىيەنىڭ لىۋاندىكى بىر دوختۇرخانا ئەتراپىغا قىلغان ھۇجۇمىدا 4 كىشى ھاياتىدىن ئايرىلدى
شەهباز شەرىف: «ئامېرىكا بىلەن ئىران ئۇرۇش توختىتىش مەسىلىسىدە كېلىشتى» دېدى