بىرازىلىيەدە سايلامدا ئۇتتۇرۇپ قويغان ئوڭچىل نامزات فلاۋىيو بولسونارو بېلەتلەرنىڭ ئوغىرلانغانلىقىنى ئىلگىرى سۈرۈپ فلورىدادا ئۆز ئىختىيارى بىلەن سۈرگۈن ھاياتىنى باشلىدى.
ئامېرىكا پىرېزىدېنتى دونالد تىرامپ پەيشەنبە كۈنى بىرازىلىيەدىكى پىرېزىدېنتلىق سايلىمىغا قاراتقان تەنقىدلىرىنى كۈچەيتىپ، سايلام نەتىجىسىنى «نومۇس قىلارلىق» دەپ سۈپەتلىدى. تىرامپ سولچىل لۇيىز ئىناسيو لۇلا دا سىلۋانىڭ، ئوڭچىل رەقىبى فلاۋىيو بولسونارو ئالدىدا %51.8 لىك بېلەت بىلەن قولغا كەلتۈرگەن غەلىبىسىنى ئېتىراپ قىلغان ياكى قىلمىغانلىقىغا قارىتا بىر جاۋاب بەرمىدى.
بولسونارونىڭ ئامېرىكىغا يېتىپ بېرىشىدىن ۋە يەكشەنبە كۈنى ئۆتكۈزۈلگەن پىرېزىدېنتلىق سايلىمىنىڭ ئىككىنچى ئايلانمىسىدا ئۇتتۇرۇپ قويۇشىغا قارىماي ئۆزىنى بىرازىلىيەنىڭ قانۇنلۇق رەھبىرى دەپ ئېلان قىلىشىدىن كېيىن تىرامپ يۇقىرىقى سۆزلەرنى قىلدى. بولسونارونىڭ دۆلەتتىن ئايرىلىشى بىرازىلىيەدىكى سىياسىي جىددىيچىلىكنى تېخىمۇ كەسكىنلەشتۈردى.
كېلەر ھەپتە ئۆتكۈزۈلىدىغان ئامېرىكا ئارىلىق سايلىمىدىن بۇرۇن بىر تەشۋىقات پائالىيىتىگە كېتىۋېتىپ مۇخبىرلارنىڭ زىيارىتىنى قوبۇل قىلغان تىرامپ: «مېنىڭچە بىرازىلىيەدىكى سايلاملار نومۇس قىلارلىق دەرىجىدە ئىدى» دېدى.
تىرامپ: «نۆۋەتتە بۇ توغرىسىدا پىكىر بايان قىلىشنى خالىمايمەن، ئەمما سايلاملارنىڭ بىرازىلىيە خەلقى ئۈچۈن چوڭ بىر نومۇس مەنبەسى ئىكەنلىكىنى ئويلايمەن» دېگەن سۆزلەرنى ئىشلىتىپ، ئوتتۇرىغا چىققان ۋەزىيەتنى «ئىنتايىن نومۇس قىلارلىق بىر ئەھۋال» دەپ سۈپەتلىدى.
لۇلانىڭ ئۆزىدىن تەرەپ تۇتۇشىنى تەلەپ قىلغانلىقىنى، ئەمما بۇنداق قىلىشتىن ئۆزىنى قاچۇرغانلىقىنى بىلدۈرگەن تىرامپنىڭ بۇ ئاخىرقى سۆزلىرى، چارشەنبە كۈنى قىلغان ۋە سايلاملارنى «بەك غەلىتە» دەپ سۈپەتلىگەن ھەمدە بولسونارونىڭ ئەرز قىلىش جەريانىغا ئارىلاشمايدىغانلىقىنى ئېيتقان سۆزلىرىگە سېلىشتۇرغاندا تېخىمۇ كۈچلۈك بىر ئاھاڭغا ئىگە ئىدى.
بولسونارو غەلىبىسىنى ئېلان قىلىپ سايلامدا ساختىپەزلىك قىلىنغانلىقىنى ئىلگىرى سۈردى.
چارشەنبە كۈنى ئايالى ۋە قىزلىرى بىلەن بىرلىكتە فلورىداغا يېتىپ بارغان بولسونارو، ئۆز ئىختىيارى بىلەن بىر خىل سۈرگۈن ھاياتىنى باشلىغانلىقىنى بىلدۈردى. X سۇپىسىدا ھەمبەھرىلىگەن بىر باياناتىدا سايلام نەتىجىلىرىنى رەت قىلغان بولسونارو، جىنايەتچى گۇرۇھلارنىڭ بېلەتلەرنى ئوغىرلىغانلىقىنى ئىلگىرى سۈردى.
بولسونارو، «سايلانغان پىرېزىدېنت ئەسلىدە مانا مەن» دېدى ھەمدە سايلام نەتىجىسىگە جاۋابكار بولغانلارنىڭ بىر مۇستەبىتلىك ئورناتقان جىنايەتچى گۇرۇھنىڭ بىر قىسمى ئىكەنلىكىنى ئىلگىرى سۈردى.
بولسونارونىڭ دۆلەتتىن ئايرىلىشى بىرازىلىيەنىڭ سىياسىي مۇقىملىقىغا ئالاقىدار سوئال بەلگىلىرىنى كۆپەيتكەن بىر پەيتتە، ئۆزىمۇ دۆلىتىدە پارىخورلۇق ۋە پۇل يۇيۇش ئەيىبلەشلىرىگە ئالاقىدار تەكشۈرۈشلەرگە دۇچ كەلمەكتە.
پارلامېنتتىكى كەچۈرۈم قىلىنىش ھوقۇقى ئاخىرلىشىش ئالدىدا تۇرغان بولسوناروغا پاسپورتلىرىنى تاپشۇرۇپ بېرىش يوليورۇقى بېرىلگەن. ئۇ بۇنىڭغا قارىماي بىرازىلىيەدىن ئايرىلىپ ئارگېنتىنا ۋە ئېكۋادور ئارقىلىق ئامېرىكا قوشما ئىشتاتلىرىغا كەتكەن.
ئامېرىكا ئىچكى خەۋپسىزلىك مىنىستىرلىقى، بولسونارو ۋە ئائىلىسىنىڭ يولغا قويۇلۇۋاتقان كۆچمەنلەر قانۇنلىرى ۋە رەسمىيەتلىرىگە ئاساسەن تەكشۈرۈشتىن ئۆتكۈزۈلگەنلىكىنى ۋە دۆلەتكە كىرىشىگە تەستىق بېرىلگەنلىكىنى ئېلان قىلدى.
