سىياسەت
2 مىنۇت ئوقۇش
پېنتاگون باشلىقى ئىران ئۇرۇشى ھەققىدە تۇنجى قېتىم گۇۋاھلىق بېرىدۇ
ئاۋام پالاتاسى ۋە كېڭەش پالاتاسىدىكى دېموكراتلار، كونگرە تەستىقلىغۇچە ترامپتىن ئۇرۇشنى توختىتىشىنى تەلەپ قىلىدىغان كۆپلىگەن قانۇن تەكلىپ لايىھەلىرىنى ماقۇللىتالمىدى.
پېنتاگون باشلىقى ئىران ئۇرۇشى ھەققىدە تۇنجى قېتىم گۇۋاھلىق بېرىدۇ
خېگسېت ئامېرىكانىڭ ئىرانغا قارشى ئۇرۇشى باشلانغاندىن بۇيان تۇنجى قېتىم كونگرەنىڭ سوئالىغا دۇچ كېلىدۇ. سۈرەت: ئانادولۇ ئاگېنتلىقى.

ئۇرۇش مىنىستىرى پېت خېگسېت (Pete Hegseth) ئىران ئۇرۇشىنى ئاخىرلاشتۇرۇش تىرىشچانلىقلىرى توسالغۇغا ئۇچرىغان ۋە ئامېرىكا تېھراننىڭ ھورمۇز بوغۇزىنى ئېچىۋېتىش ھەققىدىكى ئەڭ يېڭى تەكلىپىگە گۇمان قاراۋاتقان بىر پەيتتە، بۇ ئۇرۇش ھەققىدە كونگرەدە تۇنجى قېتىم گۇۋاھلىق بېرىدۇ.

پېت خېگسېت بۈگۈن (2026-يىلى 29-ئاپرېل) كۈنى كونگرە ئەزالىرىنىڭ سوئاللىرىغا جاۋاب بېرىدۇ. بۇ، ترامپ ھۆكۈمىتى ئىرانغا قارشى ئۇرۇش قوزغىغاندىن بۇيانقى تۇنجى قېتىملىق كونگرە ئەزالىرىنىڭ سوئاللىرىغا جاۋاب بېرىشى ھېسابلىنىدۇ. دېموكراتلار بۇ ئۇرۇشنى كونگرەنىڭ تەستىقىسىز ئېلىپ بېرىلغان، بەدىلى يۇقىرى ئۇرۇش دەپ ئەيىبلىمەكتە.

ئاۋام پالاتاسىدىكى دېموكراتلار بۇ ئاينىڭ بېشىدا خېگسېتقا قارشى ئالتە ماددىلىق ئەيىبلەش لايىھەسى سۇنۇپ، ئۇنى «ئېغىر جىنايەت ۋە خاتالىقلار ئۆتكۈزۈش» بىلەن ئەيىبلىگەن ئىدى.

ئاۋام پالاتاسى قوراللىق كۈچلەر كومىتېتىدا ئۆتكۈزۈلىدىغان بۇ گۇۋاھلىق بېرىش يىغىنى ھۆكۈمەتنىڭ 2027-يىللىق ھەربىي خامچوت تەكلىپىنى مۇزاكىرە قىلىش ئۈچۈن ئۇيۇشتۇرۇلغان بولۇپ، مەزكۇر تەكلىپتە مۇداپىئە چىقىمىنى تارىختىكى ئەڭ يۇقىرى چەككە، يەنى 1.5 تىرىليون دوللارغا يەتكۈزۈش كۆزدە تۇتۇلىدۇ.

خېگسېت بىلەن ئارمىيە باش ئىشىتاب باشلىقى دان كايننىڭ (Dan Caine) تېخىمۇ كۆپ ئۇچقۇ، باشقۇرۇلىدىغان بومبىدىن مۇداپىئەلىنىش سىستېمىسى ۋە ئۇرۇش پاراخوتلىرىغا بولغان ئېھتىياجنى تەكىتلىشى كۈتۈلمەكتە.

دېموكراتلارنىڭ دىققىتىنى ئىران ئۇرۇشىنىڭ كۈنسېرى ئېشىۋاتقان چىقىمىغا، ئامېرىكانىڭ مۇھىم ئوق-دورىلىرىنىڭ كۆپلەپ سەرپ قىلىنىشىغا ۋە ئىراندا بالىلارنىڭ جېنىدىن ئايرىلىشىغا سەۋەب بولغان بىر مەكتەپنىڭ بومباردىمان قىلىنىش ۋەقەسىگە قارىتىشى ئېھتىمالغا يېقىن. بەزى پارلامېنت ئەزالىرى يەنە ئامېرىكا ئارمىيەسىنىڭ ئىراننىڭ توپ-توپ ئۇچقۇلىرىنى ئېتىپ چۈشۈرۈشكە قانچىلىك تەييارلىقى بارلىقى ھەققىدە سوئال سورىشى مۇمكىن، چۈنكى بۇ ئۇچقۇلارنىڭ بەزىلىرى ئامېرىكا مۇداپىئە سىستېمىسىنى بۆسۈپ ئۆتۈپ، ئامېرىكا ئەسكەرلىرىنىڭ ئۆلۈشى ياكى يارىلىنىشىنى كەلتۈرۈپ چىقارغان ئىدى.

گەرچە ھازىر ئۇرۇش توختىتىش كېلىشىمى تۈزۈلگەن بولسىمۇ، ئەمما ئامېرىكا بىلەن ئىسرائىلىيە 28-فېۋرال (2026) كونگرەنىڭ تەستىقىسىز ئۇرۇش قوزغىغان ئىدى. ئاۋام پالاتاسى ۋە كېڭەش پالاتاسىدىكى دېموكراتلار، پىرېزىدېنت دونالد ترامپتىن كونگرە كېيىنكى ھەرىكەتلەرنى تەستىقلىغۇچە ئۇرۇشنى توختىتىشىنى تەلەپ قىلىدىغان كۆپلىگەن قانۇن تەكلىپ لايىھەلىرىنى ماقۇللىتالمىدى.

جۇمھۇرىيەتچىلەر ئىراننىڭ يادرو پىروگراممىسى، سۆھبەتنىڭ قايتا باشلىنىش ئېھتىماللىقى ۋە قوشۇن چېكىندۈرۈشنىڭ خەتىرىنى تىلغا ئېلىپ، ھازىرچە ترامپنىڭ ئۇرۇش مەزگىلىدىكى رەھبەرلىكىگە ئىشىنىدىغانلىقلىرىنى بىلدۈردى. شۇنداقتىمۇ، كونگرەنىڭ جۇمھۇرىيەتچى ئەزالىرى ئۇرۇشنىڭ ئاخىرلىشىشىنى ئارزۇ قىلىدۇ. ئۇلارنىڭ بەزىلىرى ئەگەر ئۇرۇش يەنە سوزۇلۇپ كەتسە، ئوتتۇرا مەزگىللىك سايلامنىڭ پىرېزىدېنت ئۈچۈن مۇھىم سىناق بولۇپ قالىدىغانلىقىنى مۆلچەرلىمەكتە.

خېگسېت بىلەن كاين گەرچە تېلېۋىزىيەدە پېنتاگوننىڭ ئاخبارات ئېلان قىلىش يىغىنى ئۆتكۈزۈپ كەلگەن بولسىمۇ، ئەمما ئۇ كونگرە ئەزالىرىنىڭ ئۇرۇش ھەققىدىكى ئاشكارا سوئاللىرىدىن ئۆزىنى قاچۇرۇپ كەلگەن ئىدى.

سەيشەنبە (28-ئاپرېل) كۈنى ئۆتكۈزۈلگەن ئاقسارايدىكى دۆلەت زىياپىتىدە، ترامپ ئەنگلىيە پادىشاھى چارلېز III ۋە باشقا مېھمانلارغا ئىراننىڭ «ھەربىي جەھەتتىن مەغلۇب قىلىنغانلىقى» نى ئېيتتى.

ئۇ يەنە: «چارلېزنىڭ پىكىرى بىلەن مېنىڭكى بەكرەك ماس كېلىدۇ؛ بىز رەقىبىمىزنىڭ ھەرگىزمۇ يادرو قورالىغا ئىگە بولۇشىغا يول قويمايمىز» دېدى.

بىراق، ئىران ئارمىيەسىنىڭ باياناتچىسى سەيشەنبە كۈنى دۆلەت تېلېۋىزىيەسىدە ئېلان قىلغان باياناتىدا: «بىز ئۇرۇشنى تېخى ئاخىرلاشتى دەپ قارىمايمىز» دېدى ۋە تېھراننىڭ «ئامېرىكاغا ھېچقانداق ئىشەنچىسى يوقلۇقى» نى تەكىتلىدى.

مۇناسىۋەتلىك ئۇچۇرلارTRT World - Trump instructs aides to prepare for extended blockade of Iran: report
ئىزدىنىڭ
ئامېرىكانىڭ «زەھەرلىك چېكىملىك ئەتكەسچىلىكى» گە زەربە بېرىش ھەرىكىتىدە ئۈچ كىشى ئۆلدى
كىم جوڭئۇن رۇسىيەنى تولۇق قوللايدىغانلىقىنى بىلدۈردى
ئىران پاكىستاندىكى سۆھبەتلەردە ئامېرىكا بىلەن بىۋاسىتە ئالاقە قىلىنمايدىغانلىقىنى بىلدۈردى
«ئىسرائىلىيە ئەسكەرلىرى لىۋاننىڭ جەنۇبىدىكى ئۆيلەردىن ئالتۇنلارنى بۇلاڭ-تالاڭ قىلماقتا»
فىرانسىيەلىك بىر يەھۇدىي گۇرۇھى ئىسرائىلىيەگە ياردەم بەرگەن FedEx ئۈستىدىن سوتقا ئەرز سۇندى
ئامېرىكا ئىراقلىق قوراللىق گۇرۇھ رەھبىرى ئۈچۈن 10 مىليون دوللار مۇكاپات بېرىدىغانلىقىنى جاكارلىدى
ئۇرۇش توختىتىش مۇددىتى ئۇزارتىلغان بولسىمۇ، ئىسرائىلىيە لىۋانغا يەنە ھۇجۇملارنى ئېلىپ باردى
ئىران بىلەن چېتىشلىقى بار 34 ماي توشۇش پاراخوتى ئامېرىكا قامىلىدىن ئۆتۈپ كېتىشكە مۇۋەپپەق بولدى
ئىران ئەتراپىدا بىرقانچە سائەت ئىچىدە ئىككى يۈك پاراخوتى ھۇجۇمغا ئۇچرىدى
«ئامېرىكا باشقۇرۇلىدىغان بومبا زاپىسىنى ناھايىتى زور دەرىجىدە تۈگەتتى»
ئامېرىكا ئىراننىڭ سودا ئىشلىرىغا قولايلىق ياراتقۇچىلارغا ئېمبارگو يۈرگۈزۈش بىلەن تەھدىت سالدى
ئەنگلىيە ۋە فىرانسىيە كۆپ دۆلەتلىك ئىتتىپاقداش كۈچلىرىگە رەھبەرلىك قىلىدۇ
بېلگىيە ئىسرائىلىيەگە تېخىمۇ كۈچلۈك ئېمبارگو يۈرگۈزۈشنى تەلەپ قىلدى
ئىران ئامېرىكا بىلەن سۆھبەت ئۆتكۈزۈش ئۈچۈن پاكىستانغا ھېچقانداق ھەيئەت ئەۋەتمىگەنلىكىنى بىلدۈردى
ئىسرائىلىيە لىۋاننىڭ جەنۇبىدا كېلىشىمگە يەنە خىلاپلىق قىلىپ، بىر مەكتەپنى بومباردىمان قىلدى
رۇسىيە لىۋانغا 27 توننا ياردەم ئەۋەتتى، شۇ ئايروپىلان بىلەن يەنە رۇسىيە پۇقرالىرىنى تارقاقلاشتۇرىدۇ
ئامېرىكا يادرو ئىختىلاپىدىن كېيىن، جەنۇبىي كورېيە بىلەن ئىستىخبارات ئالماشتۇرۇشقا چەكلىمە قويدى
خەۋپسىزلىك كېڭىشى لىۋاندىكى تىنچلىقنى ساقلاش قىسمىغا قىلىنغان ھۇجۇمنى ئەيىبلىدى
مۇئاۋىن پىرېزىدېنت ۋانس سەيشەنبە كۈنى ئىران سۆھبىتى دائىرىسىدە پاكىستانغا سەپەر قىلىدۇ
خىتاي ئامېرىكانى تىنچلىق مەقسىتىدىكى يادرو مۇئەسسەسەلىرىگە ھۇجۇم قىلىشنى توختىتىشقا چاقىردى